Het begint altijd met stroom volledig uitschakelen en dubbel checken of er echt geen spanning meer staat op de elektriciteitsgroepen. Alleen zo loop je geen risico op elektrische schokken. Verder is het slim om duidelijk te markeren waar oude wandcontactdozen, bedrading en schakelaars zitten. Daardoor voorkom je dat iemand per ongeluk door kabels heen boort tijdens breekwerk of montage.
Ook het juiste gereedschap en beschermingsmiddelen gebruiken is key bij renovaties in huizen met bestaande stopcontacten en elektrische installaties. Werk bijvoorbeeld met geïsoleerde schroevendraaiers en goede handschoenen, zodat de kans op letsel minimaal blijft. Het plannen wanneer bepaalde stroompunten tijdelijk uit of aan moeten is net zo belangrijk om ongelukken uit te sluiten.
Tot slot is overzicht houden essentieel. Gaat het om grote renovaties, breng dan duidelijk alle circuits en hoofdschakelaar in kaart. Zo weet iedereen wat veilig is – of het nu om het vervangen van leidingen, groepenkasten, oude schakelmateriaal of alleen stopcontacten gaat. Je werkt het veiligst als je precies weet waar je aan toe bent bij elke handeling rondom elektra en bestaande stroompunten. Zo voorkom je storingen, kortsluiting of brand.
Wat zijn bestaande stroompunten tijdens renovatie?
Tijdens een renovatie kun je niet om bestaande stroompunten heen. Dit zijn bestaande wandcontactdozen (stopcontacten), lichtschakelaars, lasdozen, kabelgoten en aansluitdozen die al jaren in het huis of bedrijfspand aanwezig zijn. In oudere gebouwen vind je nog wel eens de klassieke bakelieten stopcontacten of textiel-omwonden bedrading, wat extra uitdagingen en risico’s geeft. In Nederland stelt de NEN 1010 aangevuld met inspectie-eisen van de brancheorganisatie Techniek Nederland regels voor de veilige omgang met elektrische installaties tijdens renovatiewerkzaamheden. Zowel in Rotterdam, Amsterdam als bijvoorbeeld Eindhoven geldt deze standaard en wordt gecontroleerd door inspecteurs van InstallQ en Scope 10 keuringen.
Een kenmerk van werken aan bestaande elektrische installatie is dat delen onder spanning kunnen staan terwijl je ergens anders aan het werk bent. Bij moderne groepenkasten met hoofdschakelaar en aardlekschakelaar is de installatie vaak goed verdeeld over groepen. In oudere gezinnenwoningen en bedrijfspanden zijn groepen soms overbelast of missen beveiligingen.
Hoe werk je veilig aan bestaande elektra tijdens renovatie?
Veilig werken rondom bestaande stroompunten vraagt kennis, voorbereiding en de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen. Volgens Europese veiligheidseisen (conform NEN-EN 50110-1) zijn er specifieke werkprocedures voor laagspanningsinstallaties van toepassing.
- Schakel altijd de hoofdschakelaar of de betreffende groep uit: Controleer met een tweepolige spanningstester of alles daadwerkelijk spanningsloos is.
- Gebruik geïsoleerd gereedschap: Schroevendraaiers, tangen en kniptangen met een VDE-keurmerk beschermen je tegen elektrische schokken.
- Plaats lockout-tagout systemen: Sluit de hoofdschakelaar af en hang een waarschuwingslabel op zodat niemand de installatie weer inschakelt terwijl jij aan het werk bent.
- Draag PBM’s zoals isolerende handschoenen en veiligheidsschoenen: Zeker bij twijfel over de staat van de installatie in oude huizen.
Met een bouwstroomkast of tijdelijke aansluiting kun je wél veilig werken aan renovatieprojecten zonder direct op de bestaande installatie te hoeven vertrouwen. Het gebruik hiervan is met name in grote projecten en op bouwplaatsen (volgens de Nederlandse Arbo-wet en Bouwbesluit 2012) in steden als Utrecht en Den Haag een must.
Stappenplan: Veilig werken aan bestaande bedrading
Vervang je een stopcontact of verplaats je een schakelaar? Volg dan onderstaande stappen.
- Inventariseer de huidige situatie: Leg vast waar groepen, stopcontacten, schakelaars en kabels lopen. Gebruik detectietechnologie (zoals Fluke of Bosch detectoren) om kabels in muren op te sporen.
- Schakel stroom uit en verifieer spanningloosheid: Controleer altijd met een spanningstester volgens het 3-stappenprotocol (testen– meten – hertesten).
- Demonteer het bestaande stroompunt zorgvuldig: Noteer hoe draden zijn aangesloten; maak eventueel een foto als geheugensteuntje.
- Vervang of verplaats met respect voor veiligheidsnormen: Gebruik waar nodig kabeldozen of wartels, vooral bij doorvoeren in vochtige ruimtes zoals een badkamer.
- Test de installatie na afronding: Controleer met een installatie-tester, zoals aanbevolen door NEN 3140, of alles weer correct functioneert en veilig is aangesloten.
Belangrijkste risicogebieden bij renovatie rondom elektrapunten
Tijdens de verbouwing zijn er enkele risicogebieden die steeds terugkomen:
- Vocht en elektrapunten combineren: Vooral in badkamer, keuken en kelder geldt extra gevaar voor lekstroom en aardlekstoringen. Laat hier bij voorkeur een erkend elektricien werken, volgens de installatie-eisen vloer- en wandcontactdozen in natte ruimtes.
- Oude installatie versus moderne eisen: Twijfel je over de staat van je bedrading, investeer in het volledig vernieuwen ervan. Vooral textieldraden zijn gevoelig voor kortsluiting en brand.
Wil je alles rondom een verbouwing in je badkamer waterdicht geregeld hebben? Lees dan ook hoe wij een badkamer-aansluiting stroom en water realiseren.
Welke tools, producten en technieken gebruik je bij veilige renovatie?
Bij renovatie en modernisering van stroompunten is de juiste keuze voor bekabeling, lasdozen, installatieautomaten en schakelmaterialen essentieel. Merken als ABB, Hager, Schneider Electric en Gira zorgen voor hoogwaardige componenten. Door het toepassen van flexbuis (pler), speciale spatwaterdichte (IP44/IP54) wandcontactdozen en slimme verdeelmoffen voorkom je storingen en elektrische ongelukken.
- Lasdozen en krimpkousen: Voor degelijk en veilig verbinden van draden, met een kleurcodering volgens NEN overeenstemming.
- Aardlekschakelaars en installatieautomaten: Beschermen tegen te hoge lekstromen en kortsluiting, volgens regels van de ISSO-publicatie 72. Vervang oude stoppen voor moderne automaten bij elke grotere renovatie.
Laat je elektra aanpakken door een gecertificeerd installateur zoals DAMAN installatietechniek, dan weet je dat het goed en veilig gebeurt!
Veelvoorkomende soorten renovaties en bijbehorende elektrawerkzaamheden
Je komt verschillende scenario’s tegen waarbij de stroomvoorziening opnieuw bekeken moet worden:
- Uitbouw of aanbouw: Nieuwe groepen in de meterkast, aanleggen extra stroompunten en aangepaste leidingtracés langs de bouwmuren.
- Keukenrenovatie: Aanbrengen aparte stroomgroep voor de inductieplaat (Perilex aansluiting), geschikt voor piekbelasting van keukenapparatuur.
- Badkamer-verbouwing: Waterdichte installaties, voldoende afstand tot natte zones, de keuze voor LED-verlichting en schakelmaterialen met hoge IP-waarde.
- Vervangen oude bedrading: Detecteren van kabelbreuken, verwijderen brandgevaarlijke installaties en vernieuwen met eigentijdse materialen.
Laat je inspireren door onze projecten rondom renovatie elektra in bestaande panden.
Gratis advies en offertes voor jouw renovatie of elektrawerk
Wil je veilig aan de slag met stroompunten in je renovatieproject of heb je een vraag over elektriciteit aanleggen in een ouder huis? Vraag nu direct gratis en vrijblijvend advies via DAMAN installatietechniek en met één klik een gratis offerte voor veilig werken aan stroompunten tijdens je renovatie aan.
Meest gestelde vragen
1. Hoe schakel je stroom veilig uit bij renovatie?
Schakel altijd de groep of de hoofdschakelaar uit voordat je aan bestaande stroompunten werkt. Gebruik daarvoor een professionele spanningszoeker van merken als Fluke om te controleren of de spanning echt van het circuit is. Elektriciteitsdeskundige Rogier de Groot van NEN adviseert om na het spanningsvrij maken altijd nog een extra controle uit te voeren op fouten in de bedrading of lekstroom.
Houd je aan de NEN 3140-norm voor veilige elektrische installaties. In zekere gevallen, bijvoorbeeld bij renoveren van oude woningen in regio Rijnmond of Delft, is het inschakelen van een ervaren installateur zoals DAMAN installatietechniek slim. Bel of WhatsApp voor advies 085 333 2924 of mail info@damaninstallatie.nl.
2. Welke persoonlijke beschermingsmiddelen gebruik je bij stroompunten?
Draag altijd geïsoleerde handschoenen en gebruik een spanningszoeker. Gerenommeerde merken zoals 3M of Honeywell leveren gecertificeerde PBM’s die voldoen aan Europese veiligheidsnormen. Elektrotechniek-expert prof. Ir. Jan Sluiter benadrukt dat goedgekeurde gereedschappen en volle aandacht voor aarding cruciaal zijn om elektrocutie te voorkomen.
Plaats bij risicovolle klussen heldere waarschuwingsborden volgens ISSO-protocol, vooral in woningen met oude bedrading. Zo verklein je de kans op ongevallen, vooral als niet alleen professionals, maar ook bewoners of andere aannemers aan het werk zijn.
3. Waar moet je op letten bij het frezen of boren rondom elektra?
Controleer altijd met een leidingzoeker van Bosch of Milwaukee waar de kabels en leidingen precies lopen. Breekwerk rondom bestaande wandcontactdozen kan gevaarlijk zijn als je niet eerst de elektradetectie goed uitvoert. De stichting Veilig Wonen adviseert extra voorzichtigheid bij woningen van voor 1970, waar soms ongedocumenteerde leidingen liggen.
Werk volgens het stappenplan van Techniek Nederland: markeer alle stroompunten, werk met een geaarde kabelhaspel en sluit na afloop de stroom pas weer in. Meer weten over veilig werken aan installaties in Westland? Check onze specialismes per regio of neem contact op met DAMAN installatietechniek.
